Dieta vs Dietetyka sportowa

Różnice między zwykłą dietą a dietetyką sportową wynikają głównie z celu, intensywności stylu życia i zapotrzebowania organizmu. 

Oto klarowne porównanie: 

Zwykła dieta

Skierowana do osób prowadzących umiarkowanie aktywny lub siedzący tryb życia.

Główne cechy: 

• Celem jest utrzymanie zdrowia, prawidłowej masy ciała i dobrego samopoczucia
• Kaloryczność dopasowana do podstawowego zapotrzebowania energetycznego
• Zbilansowany udział białek, tłuszczów i węglowodanów
• Nacisk na regularność posiłków i jakość produktów
• Suplementacja zwykle nie jest konieczna 

Przykładowe cele: 

• zapobieganie chorobom 
• redukcja lub utrzymanie masy ciała 
• poprawa ogólnej kondycji zdrowotnej

Dietetyka sportowa

Przeznaczona dla osób aktywnych fizycznie i sportowców – zarówno amatorów, jak i zawodowców.

Główne cechy:

• Celem jest poprawa wydolności, regeneracji i wyników sportowych
• Wyższe zapotrzebowanie kaloryczne
• Większa ilość białka (regeneracja mięśni) i węglowodanów (energia)
• Precyzyjne planowanie posiłków okołotreningowych
• Często stosowana suplementacja (np. białko, kreatyna, elektrolity)
• Dieta dostosowana do konkretnej dyscypliny sportu

Przykładowe cele:

• budowa masy mięśniowej
• poprawa wytrzymałości lub siły
• skrócenie czasu regeneracji
• przygotowanie do zawodów

PRZYKŁAD

🏉 Dietetyka sportowa w rugby

Cel: siła, masa mięśniowa, wytrzymałość, szybkość i regeneracja po kontaktach

Rugby to sport:

• siłowo-szybkościowy
• o dużej intensywności
• z częstymi zderzeniami i mikrourazami

🔥 Kaloryczność

• Bardzo wysoka (często 3500–5500 kcal, a czasem więcej)
• Zależna od pozycji (np. młynarz vs skrzydłowy)

🍗 Białko

• 1,8–2,2 g/kg masy ciała
• Kluczowe dla:
  • regeneracji mięśni
  • odbudowy po urazach
  • utrzymania masy mięśniowej

🍚 Węglowodany

• Główne źródło energii
• Wysokie spożycie przed treningiem i meczem
• Uzupełnianie glikogenu po wysiłku (ryż, makaron, ziemniaki, owoce)

🥑 Tłuszcze

• Ważne dla hormonów i stawów
• Preferowane tłuszcze nienasycone (oliwa, orzechy, ryby)

⏱ Posiłki okołotreningowe

• Przed treningiem: węglowodany + lekkie białko
• Po treningu/meczu: szybkie węglowodany + białko (np. shake)

💊 Suplementacja (często stosowana)

• Białko serwatkowe
• Kreatyna (siła i masa)
• Elektrolity (pot, skurcze)
• Omega-3 (stawy, regeneracja)
• Witamina D